Page 14 - armex+120212__.pdf
P. 14
Continu veranderend dreigingsbeeld
Defensie spreekt in haar kijk op de wereld over een continu veranderend
dreigingsbeeld, dat wordt gekenmerkt door aanhoudende concurrentie
tussen grootmachten. “De conventionele scheidslijnen tussen oorlog en
vrede, binnen- en buitenlandse belangen, statelijk en non-statelijk, en virtu
eel en reëel, vertroebelen”, verklaart de kolonel. “Deelname aan de JEF biedt
ons extra mogelijkheden om die het hoofd te bieden.” “In deze troebele
ruimte onder de drempel van een conventioneel conflict kunnen onze uitda
gers/concurrenten proberen voordelen te behalen, onze belangen te schaden
en onze veiligheid en stabiliteit te bedreigen. Conflicten worden in toene
mende mate ook met onconventionele en niet-dodelijke middelen bevoch
ten”, legt hij uit. De Joint Expeditionary Force wil met deze dreiging mee
groeien, stelt de kolonel. “Het Verenigd Koninkrijk en de participerende
landen erkennen dat zij oplettend moeten blijven en snel en flexibel kunnen
reageren bij een zich ontvouwende crisis. Daarbij zullen de verschillende
specialismen en culturele kenmerken elkaar aanvullen en versterken.”
Commandopostoefening
Om dat vorm te geven, werd van 13 tot en met 28 september 2021 in het De Letse CDS spreekt tijdens een oefening Britse militairen. De Baltische staten
Trangslet trainingskamp in Zweden en vanuit Northwood een commando weten uit eigen ervaring wat de voorgeschotelde cyberaanvallen kunnen aan
postoefening gehouden. Vijfhonderd specialisten, onder wie tien uit Neder richten. Foto UK MoD
land, boden weerstand tegen hybride dreigingen. Te denken valt aan de
verspreiding van desinformatie of cyberaanvallen. “In het Combined Joint
Task Force Headquarters werd bekeken hoe de JEF kan opereren in een si
tuatie ‘onder de conflictdrempel’ en welke mogelijkheden er zijn om ons te
beschermen tegen schadelijke beïnvloeding”, blikt de marineofficier terug. De Britten hebben binnen de JEF
De oefening vond op verzoek van Zweden in dat land plaats, het wilde rea
listisch trainen in één van de focusgebieden van de expeditionaire macht. een veto-stem
“De JEF werd daarbij ingezet voor de kinetische fase in de oorlog; dus voor
een gewapend conflict. In deze subtreshold of grey zone moest het proberen
erger te voorkomen”, duidt hij het draaiboek. “We traden zo de-escalerend
op. Om dus ‘tussen niets aan de hand’ en een ‘serieus conflict’ erger probe
ren te voorkomen.”
Hybride dreigingen zijn iets heel anders dan klassieke oorlogsvoering, geeft
Van der Kamp aan. “Tijdens Joint Protector beoefenden we hoe we onze
overheden – interdepartementaal – konden ondersteunen als er bijvoorbeeld
een energiecentrale platgelegd wordt door een cyberaanval. Dat soort zaken
zorgt voor veel onrust in de samenleving.”
‘Soft power’
De leervraag van deze commandopostoefening is volgens de kolonel hoe
politieke, militaire, diplomatieke en juridische dilemma’s op te lossen. “Alleen
een militaire oplossing zal niet het antwoord zijn. Waar ligt nu de grens?
Nederland kan veel leren op het gebied van soft power”, erkent het JEF-
staflid. Maar er blijkt meer ruimte voor verbetering.
Dat kwam naar voren tijdens een tweedaags overleg van JEF-defensieminis
ters in het Finse Helsinki. Daar hielden ze op 1 juli een table top exercise.
Hierbij oefenden ze hoe om te gaan met mogelijke en realistische geopoli
tieke incidenten en militaire dreiging vanuit een ander land in de wateren
tussen de Noordzee en de Oostzee. “Oud-minister Ank Bijleveld van Defen De JEF laat zien dat de landen uit een regio waar Rusland zeer actief is, de han
sie liet zich adviseren door zowel de politieke beleidsdirecteur als wel de den ineenslaan. Foto: Mediacentrum Defensie
militaire directeur operaties.” Dat alles gebeurde om de strategische en
militaire besluitvorming van de JEF-landen te testen en te verfijnen. “Het ging
om actuele en realistische scenario’s, waarbij er voor ons defensieapparaat Het ‘Comprehensive Memorandum of Understanding’ van de Joint Expedi
nog veel ruimte is voor groei”, weet de kolonel. “Dat geldt eveneens voor tionary Force werd in 2018 in Londen bekrachtigd. In dat document zijn
de tijdens Joint Protector voorgeschotelde situaties.” afspraken vastgelegd over de besluitvormingsprocedures en het functioneren
van het JEF-hoofdkwartier. “De ondertekening laat zien dat de landen uit
Russische cyberaanvallen een regio waar Rusland zeer actief is, de handen ineenslaan. We nemen
De Baltische staten weten uit eigen ervaring volgens Van der Kamp bijvoor praktische maatregelen om snel te kunnen reageren op crises of dreigingen”,
beeld wat de voorgeschotelde cyberaanvallen kunnen aanrichten. Die wor verzekerde oud-defensieminister Ank Bijleveld na afloop. "De ondertekening
den in hun geval hoogstwaarschijnlijk vanuit Rusland uitgevoerd. “Ze hebben onderstreept bovendien de nauwe (defensie)relatie met het Verenigd Ko
dus niet voor niets veel expertise op dat vlak”, vertelt hij. “Joint Protector helpt ninkrijk. Groot-Brittannië is een zeer belangrijke veiligheidspartner", gaf ze
om te zien waar ieders kwaliteiten liggen. We leren nu dus veel door samen verder aan, een militaire macht die bovendien cruciaal is voor de inzet en het
te trainen. Dat geldt zeker ook voor onze specialist van de counter hybrid slagen van de Joint Expeditionary Force. Het land moet altijd een inzet
unit die hier aanwezig was, samen met een strategische communicatiespe steunen en daaraan bijdragen. Niet alleen politiek, maar ook met mensen
cialist, een gedragsbeïnvloeder en adviseurs op het gebied van intelligence, en materieel. Daarmee hebben de Britten een veto-stem en er is in dat opzicht
civiel-militaire samenwerking en politiek-strategisch beleid.” een weinig flexibel samenwerkingsverband.
14
Armex | februari 2022
